ਪਿਤਾ ਦਿਵਸ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵ
Father's Day History & Significance
"ਪਰਿਵਾਰ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਰੁੱਖ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਛਾਂ ਮਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਪਿਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।" ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਉਡਾਣ ਦੇਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਲੇਖੇ ਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀਆਂ ਲਈ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨਾ, ਖ਼ੁਦ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੜ ਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਛਾਂ ਦੇਣੀ—ਇਹੀ ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਿਨ ਜੂਨ ਦੇ ਤੀਜੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਿਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਦੇ ਦਿਲਚਸਪ ਇਤਿਹਾਸ, ਇਸਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਦੇ ਹਾਂ।
1. ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ? (ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿਛੋਕੜ)
ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੋ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:
(ੳ) ਪਹਿਲੀ ਘਟਨਾ: ਮੋਨੋਂਗਾਹ ਕੋਲਾ ਖਾਨ ਹਾਦਸਾ (1907-1908)
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਿਨ ਮਨਾਉਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ 6 ਦਸੰਬਰ 1907 ਨੂੰ ਵੈਸਟ ਵਰਜੀਨੀਆ ਦੇ 'ਮੋਨੋਂਗਾਹ' ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਕੋਲਾ ਖਾਨ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਇਆ। ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 361 ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 250 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਅਕਤੀ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਨ।
ਇਸੇ ਦੁਖਾਂਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਗ੍ਰੇਸ ਗੋਲਡਨ ਕਲੇਟਨ ਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਚਰਚ ਦੇ ਪਾਦਰੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਏ ਪਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸਭਾ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 5 ਜੁਲਾਈ 1908 ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ ਹੋਇਆ।
(ਅ) ਮੁੱਖ ਸ਼ੁਰੂਆਤ: ਸੋਨੋਰਾ ਸਮਾਰਟ ਡੌਡ ਦੀ ਅਣਥੱਕ ਮੁਹਿੰਮ (1909-1910)
ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਸਲ ਸਿਹਰਾ ਸੋਨੋਰਾ ਸਮਾਰਟ ਡੌਡ (Sonora Smart Dodd) ਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸੋਨੋਰਾ ਮਹਿਜ਼ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਵਿਲੀਅਮ ਜੈਕਸਨ ਸਮਾਰਟ (ਜੋ ਫੌਜੀ ਸਨ), ਨੇ ਇਕੱਲਿਆਂ ਹੀ 6 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਲਾਡ-ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ।
ਸਾਲ 1909 ਵਿੱਚ ਚਰਚ ਵਿੱਚ 'ਮਦਰਸ ਡੇਅ' ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਸੁਣਦਿਆਂ ਸੋਨੋਰਾ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਖਿਆਲ ਆਇਆ ਕਿ ਜੇਕਰ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਲਈ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਦਿਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਤਿਆਗ ਲਈ ਕੋਈ ਦਿਨ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ? ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਸਦਕਾ 19 ਜੂਨ 1910 ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ 'ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ' ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ।
2. ਸਰਕਾਰੀ ਮਾਨਤਾ ਦਾ ਸਫ਼ਰ
'ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ' ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਰੂਪ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6 ਦਹਾਕਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਗਿਆ:
- ਸਾਲ 1916: ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੁਡਰੋ ਵਿਲਸਨ ਨੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ।
- ਸਾਲ 1924: ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੈਲਵਿਨ ਕੂਲਿਜ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ।
- ਸਾਲ 1966: ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਲਿੰਡਨ ਬੀ. ਜੌਹਨਸਨ ਨੇ ਹਰ ਸਾਲ ਜੂਨ ਦੇ ਤੀਜੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ ਵਜੋਂ ਮਨਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।
- ਸਾਲ 1972: ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਿਚਰਡ ਨਿਕਸਨ ਨੇ ਇਸ ਕਾਨੂੰਨ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਛੁੱਟੀ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ।
3. ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਫਾਦਰਜ਼ ਡੇਅ (ਸੁੰਦਰ ਟੇਬਲ)
ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਦਿਵਸ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਤਰੀਕਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਵ ਨਾਲ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ:
4. ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵ
ਅਕਸਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਮਾਂ ਜੇਕਰ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ dਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜੀਣਾ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ।" ਪਿਤਾ ਘਰ ਦੀ ਉਹ ਮਜ਼ਬੂਤ ਛੱਤ ਹੈ ਜੋ ਬਾਹਰ ਦੇ ਹਰ ਤੂਫ਼ਾਨ, ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਅਤੇ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਉੱਪਰ ਝੱਲ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰ ਅਕਸਰ ਸਭ ਨੂੰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਭਾਵੁਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪਿਆਰ 'ਮੂਕ ਤਿਆਗ' (Silent Sacrifice) ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਪੂਰੇ ਕਰਦਾ ਹੈ।
5. ਇਸ ਦਿਨ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਈਏ?
ਅੱਜ ਦੀ ਭੱਜ-ਦੌੜ ਭਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤੋਹਫ਼ਾ ਤੁਹਾਡਾ ਕੀਮਤੀ ਸਮਾਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਤਾਜ਼ਾ ਕਰੋ। ਬਾਜ਼ਾਰੂ ਤੋਹਫ਼ਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਕੋਈ ਕਾਰਡ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਦੀ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਦੇਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾਵੁਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਲੇ ਲੱਗ ਕੇ ਇੱਕ ਵਾਰ "ਥੈਂਕ ਯੂ ਪਾਪਾ" ਜ਼ਰੂਰ ਕਹੋ।
ਸਿੱਟਾ (Conclusion)
ਪਿਤਾ ਦਿਵਸ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਜਾਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਸਟੇਟਸ ਪਾਉਣ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸਾਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਹਰ ਦਿਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦਾ ਖਿਆਲ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਦੀਆਂ ਦੁਆਵਾਂ ਹੀ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਬਦਲਦੀਆਂ ਹਨ।
🎉 ਸਾਰੇ ਪਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਦਿਵਸ ਦੀਆਂ ਲੱਖ-ਲੱਖ ਵਧਾਈਆਂ! 🎉